Waterarmoede

  • In 2020 bijna 57.000 afbetalingsplannen voor drinkwater aangevraagd

    Begin 2020 bedienden de 6 drinkwatermaatschappijen die actief zijn in het Vlaamse Gewest in totaal 2.703.573 huishoudens die beschikken over een eigen watermeter (klanten zonder ondernemingsnummer). Binnen die groep hadden 165.741 huishoudens recht op een sociaal tarief (6%), 27.693 huishoudens waren beschermd zonder recht op een sociaal tarief (1%).

    Klanten met betalingsmoeilijkheden kunnen een afbetalingsplan voor de drinkwaterfactuur aanvragen bij het waterbedrijf. In 2020 werden in totaal 56.852 afbetalingsplannen aangevraagd door klanten zonder ondernemingsnummer. Dat aantal ligt 8% lager dan in 2019. 

  • Aantal opgelegde afbetalingsplannen in 2020 gedaald met 29%

    Bij aanhoudende betalingsmoeilijkheden kan het waterbedrijf een aanvraag tot begrenzing van de drinkwatertoevoer indienen bij de lokale adviescommissie (LAC). Begrenzen betekent dat de watertoevoer in debiet begrensd wordt tot minimaal 50 liter per uur. In een aantal gevallen kan bij het waterbedrijf ook een aanvraag tot afsluiting ingediend worden. Afsluiting betekent dat er geen water meer uit de kraan komt. De LAC kan bij dergelijke aanvragen echter ook een afbetalingsplan opleggen. Als de klant dit afbetalingsplan volgt, wordt hij niet begrensd of afgesloten.

    Het aantal afbetalingsplannen opgelegd via de LAC steeg tussen 2015 en 2017 van 10.290 tot 14.409 (+40%) en daalde daarna tussen 2017 en 2019 tot 12.508 (-13%). In 2020 was er sprake van een bijkomende daling tot 8.848 (-29%). Die daling werd minstens gedeeltelijk veroorzaakt door de impact van de COVID-19-pandemie. De pandemie en de door de overheden getroffen preventiemaatregelen verhinderden de normale werking van de waterbedrijven en de LAC.

    Nagenoeg alle door de LAC opgelegde afbetalingsplannen werden in 2020 opgelegd bij een aanvraag tot debietbegrenzing. Slechts 15 van de 8.848 opgelegde afbetalingsplannen werden opgelegd in het kader van een aanvraag tot afsluiting. 

  • 70 begrenzingen en geen afsluitingen in 2020

    Vanaf 1 januari 2020 kan een huishoudelijke klant met betalingsproblemen niet meer van de watervoorziening afgesloten worden zonder dat eerst de procedure debietbegrenzing via de LAC-commissie werd doorlopen.

    In 2020 werden in het Vlaamse Gewest in totaal 70 begrenzingen uitgevoerd na een LAC-beslissing en om redenen van wanbetaling. Er vonden in 2020 geen afsluitingen plaats waarvoor een LAC-advies om redenen van wanbetaling nodig was.

    Het lage aantal begrenzingen en de sterke daling (tot 0) van het aantal afsluitingen werden minstens gedeeltelijk veroorzaakt werd door de gevolgen van de COVID-19-pandemie: van 20 maart 2020 tot 17 juli 2020 en van 30 oktober 2020 tot en met 27 februari 2021 was een civiele noodsituatie van kracht. Tijdens de periodes van civiele noodsituatie kunnen de waterbedrijven niet overgaan tot het afsluiten of begrenzen van het debiet van de waterlevering bij een abonnee, tenzij in geval van een onmiddellijke bedreiging van de volksgezondheid. 

Definities

Beschermde klanten: klanten die tot één of meerdere wettelijk omschreven categorieën behoren krijgen meer rechten bij de levering van water. Zo zijn ze beter beschermd als ze problemen hebben om de factuur te betalen.

Sociaal tarief: een grote groep beschermde klanten krijgt ook een sociaal tarief. Het gaat om een korting van 80% op alle onderdelen van de waterfactuur. Indien geen sociaal tarief kan worden toegekend, wordt een compensatie verleend. De compensatie is een forfaitair bedrag. De grootte van dat bedrag hangt af van het aantal gezinsleden.

Lokale Adviescommissie (LAC): commissie op gemeentelijk niveau met vertegenwoordigers van het OCMW, de netbeheerder of watermaatschappij en eventueel de verbruiker. De lokale adviescommissie beslist over vragen van de netbeheerder of waterleverancier tot afsluiting van elektriciteit, aardgas of water en hoort daarbij ook de verbruiker. 

Publicatiedatum

16 november 2021

Volgende update

november 2022

Meer cijfers

Contact